Κάθε χρόνο, χιλιάδες επαγγελματίες και επιχειρήσεις εκπλήσσονται από το εκκαθαριστικό τους. Ο φόρος που πρέπει να πληρώσουν είναι σχεδόν διπλάσιος από αυτόν που υπολόγιζαν. Η αιτία είναι η προκαταβολή φόρου — ένα σύστημα που λίγοι κατανοούν πλήρως.
Τι Είναι η Προκαταβολή Φόρου
Η προκαταβολή φόρου είναι ένα ποσό που καταβάλλεται κάθε χρόνο μαζί με τον φόρο της τρέχουσας δήλωσης, ως «έναντι» φόρου του επόμενου έτους. Στην ουσία, πληρώνεις φόρο για εισόδημα που δεν έχεις ακόμα βγάλει.
Ο κύκλος επαναλαμβάνεται ετησίως: η προκαταβολή που κατέβαλες πέρσι συμψηφίζεται με τον φόρο φέτος, και καταβάλλεις νέα προκαταβολή για το επόμενο έτος.
Ποσοστά Προκαταβολής ανά Κατηγορία
| Κατηγορία | Κανονικός συντελεστής | Πρώτο έτος |
|---|---|---|
| Ατομική επιχείρηση / Ελεύθερος επαγγελματίας | 55% επί του φόρου | 27,5% (έκπτωση 50%) |
| ΙΚΕ, ΕΠΕ, ΟΕ, ΕΕ | 80% επί του φόρου | 40% (έκπτωση 50%) |
| Τράπεζες | 100% επί του φόρου | 100% |
| Μπλοκάκι (παροχή υπηρεσιών) | 0% | 0% |
Πρακτικό παράδειγμα — Ατομική επιχείρηση με καθαρά κέρδη 25.000€:
| Υπολογισμός | Ποσό |
|---|---|
| Φόρος εισοδήματος 2025 | ~4.500€ |
| Προκαταβολή 55% | +2.475€ |
| Σύνολο πληρωτέο στη δήλωση | ~6.975€ |
Πότε Μειώνεται η Προκαταβολή
Σύμφωνα με το άρθρο 69 παρ.1 του Ν.4172/2013, αν το εισόδημά σου μειωθεί άνω του 25% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, μπορείς να ζητήσεις μείωση.
Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσω myAADE, με συνημμένα στοιχεία που αποδεικνύουν τη μείωση (λογιστικά βιβλία, περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ).
Πότε ΔΕΝ Βεβαιώνεται Προκαταβολή
- Διακοπή εργασιών: Αν έκλεισες την επιχείρησή σου και δεν υπέβαλες νέα έναρξη έως την υποβολή της δήλωσης
- Καθεστώς μπλοκάκι: Αν φορολογείσαι ως εξαρτημένος με τιμολόγιο παροχής υπηρεσιών
Η Προκαταβολή στα Νομικά Πρόσωπα (ΙΚΕ, ΕΠΕ, ΑΕ)
Για νομικά πρόσωπα ο συντελεστής είναι 80% επί του φόρου. Τα πρώτα 3 χρόνια λειτουργίας εφαρμόζεται μείωση 50% → πρακτικός συντελεστής 40%.
Παράδειγμα ΙΚΕ:
- Κέρδη: 50.000€ | Φόρος 22%: 11.000€
- Προκαταβολή 80%: 8.800€
- Σύνολο πληρωτέο: 19.800€
Σχετικό άρθρο: Φορολογία Ελεύθερου Επαγγελματία 2026
Σχετικό άρθρο: ΙΚΕ ή Ατομική Επιχείρηση: Τι να Επιλέξεις
Το εκκαθαριστικό σου σε εξέπληξε με την προκαταβολή φόρου; Επικοινώνησε με Nerally για ανάλυση του τρόπου που υπολογίστηκε και για στρατηγική μείωσής της.
Συχνές Ερωτήσεις
Μαζί με τον φόρο εισοδήματος, κατά τη διαδικασία εξόφλησης σε δόσεις. Περιλαμβάνεται στο εκκαθαριστικό — δεν είναι ξεχωριστή πληρωμή.
Δεν μπορείς να την αποφύγεις νόμιμα εκτός αν κλείσεις την επιχείρηση ή πληροίς τις προϋποθέσεις μπλοκακιού. Μπορείς να ζητήσεις μείωση αν το εισόδημά σου μειωθεί άνω του 25%.
Το πρώτο χρόνο η προκαταβολή υπολογίζεται στο 50% του κανονικού: 27,5% για ατομική και 40% για νομικά πρόσωπα.
Αφαιρείται αυτόματα από τον φόρο του τρέχοντος έτους. Αν υπερβαίνει τον φόρο που πρέπει να πληρώσεις, επιστρέφεται.
Όχι. Η προκαταβολή αφορά αποκλειστικά τον φόρο εισοδήματος από επιχειρηματική δραστηριότητα. Ο φόρος μερισμάτων 5% παρακρατείται κατά την καταβολή.
Το άρθρο γράφτηκε από την ομάδα της Nerally — εξειδικευμένοι λογιστές με βαθιά γνώση του ελληνικού φορολογικού και εργατικού δικαίου. Για ερωτήσεις, επικοινωνήστε μαζί μας.